Συνέντευξη Τύπου του Υπουργού Παιδείας Ευριπίδη Στυλιανίδη στη Νέα Υόρκη

Βρισκόμαστε στην τελευταία φάση αυτού του ταξιδιού, το οποίο ξεκίνησε στις αρχές της εβδομάδας. Οι σταθμοί μας ήταν το Σικάγο, η Ουάσιγκτον, η Φιλαδέλφεια και τώρα η Νέα Υόρκη. Ο στόχος του ταξιδιού μας είναι συγκεκριμένος, είναι η προσπάθειά μας να σκύψουμε πάνω στα προβλήματα της εκπαίδευσης των ομογενών και να εντατικοποιήσουμε τις διμερείς σχέσεις Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών στον τομέα της εκπαιδευτικής συνεργασίας.

Στο Σικάγο είχαμε τη δυνατότητα να επισκεφθούμε κάποια από τα σχολεία της Αρχιεπισκοπής και της ελληνικής παροικίας, να συνομιλήσουμε με εκπαιδευτικούς, με γονείς, με μαθητές, αλλά και με την ίδια την Ομογένεια. Παράλληλα, κάναμε μία παρουσίαση της εθνικής μας στρατηγικής στον τομέα της εκπαίδευσης, σε μία μεγάλη εκδήλωση της Ομογένειας που έγινε εκεί, όπου είχαμε τη δυνατότητα και τις σκέψεις μας να καταθέσουμε αλλά και να μοιραστούμε προβληματισμούς με τους ομογενείς, που θεωρώ ότι πρέπει να είναι η πυξίδα για τη στρατηγική την οποία θα ακολουθήσουμε τα επόμενα χρόνια.

Στην Ουάσιγκτον ήταν πιο πολιτικά προσανατολισμένες οι επαφές. Συναντηθήκαμε με εκπροσώπους δύο Υπουργείων, με την Αναπληρώτρια Υπουργό των Εξωτερικών αρμόδια για θέματα εκπαίδευσης και πολιτισμού, καθώς και με τον Υφυπουργό Παιδείας με τους οποίους είχαμε εποικοδομητικές συζητήσεις για το πώς μπορούμε να εντατικοποιήσουμε τη διμερή συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης.

Μία πρόταση που συζητήσαμε ήταν η προώθηση ενός Memorandum Of Understanding, μεταξύ των δύο πλευρών, το οποίο πρώτα από όλα θα αντιμετωπίζει ζητήματα ελληνικού ενδιαφέροντος αλλά και αμερικανικού και θα προωθεί τη συνεργασία μεταξύ των Πανεπιστημίων της Ελλάδας και των πανεπιστημίων των Ηνωμένων Πολιτειών.

Θέσαμε το ζήτημα της παράτασης της βίζας των εκπαιδευτικών και την αλλαγή του τύπου της βίζας, από J1 σε έναν τύπο που θα επιτρέπει στους εκπαιδευτικούς να παραμένουν εδώ όχι για τρία αλλά για πέντε χρόνια, όπως γίνεται και στα υπόλοιπα κράτη του κόσμου, κάτι το οποίο θα βελτιώσει και το επίπεδο των εκπαιδευτικών που αποσπούμε στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά βεβαίως θα διευκολύνει και την εκπαιδευτική διαδικασία που ακολουθείται στα σχολεία εδώ.

 Παράλληλα, συζητήσαμε το ενδεχόμενο προώθησης των Charter Schools και σε άλλες πολιτείες όπου δεν έχει μεγάλη πυκνότητα ο ελληνικός πληθυσμός, αλλά θα είχε ενδιαφέρον η τοπική κοινωνία να εντρυφήσει στα ελληνικά γράμματα, στην ελληνική γλώσσα και στον πολιτισμό.

 Και, βεβαίως, μιλήσαμε για την αναγνώριση των πανεπιστημιακών τίτλων με μεγαλύτερη ευελιξία καθώς και για κοινά προγράμματα αδελφοποίησης και κοινής έρευνας μεταξύ ελληνικών και αμερικανικών πανεπιστημίων, για την εισαγωγή των ελληνικών σπουδών σε έδρες μεγάλων Πανεπιστημίων. Είχαμε την ευχέρεια άλλωστε να επισκεφθούμε και μερικά από αυτά. Συναντηθήκαμε με το ελληνοαμερικανικό τμήμα του Ινστιτούτου του Χάρβαρντ, που εδρεύει στην Washington D.C. και διατηρεί παράρτημα στο Ναύπλιο στην Ελλάδα, και συνεργαστήκαμε στην προοπτική προώθησης των ελληνικών σπουδών, των αρχαίων αλλά και των σπουδών της Νεώτερης Ελληνικής Λογοτεχνίας και του Νεώτερου Ελληνικού Πολιτισμού. Επίσης, συναντηθήκαμε και με το Πανεπιστήμιο του Georgetown, που ούτως η άλλως έχουμε ξεκινήσει μια συνεργασία και επιθυμούμε να την εντατικοποιήσουμε.

Ο επόμενος σταθμός μας ήτανε η Φιλαδέλφεια. Εκεί ουσιαστικά ανταποκριθήκαμε σε μία πρόσκληση που μας είχε απευθύνει ο κ. Gates κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Αθήνα, με τον οποίο είχα την τιμή να συναντηθώ και να συζητήσουμε διεξοδικά ζητήματα νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση. Στη συνέχεια λοιπόν αυτής της συνάντησης επισκεφθήκαμε το Σχολείο Μέλλοντος, προσπαθώντας να εντοπίσουμε στοιχεία που θα μπορούσαν να ενσωματωθούν στο «έξυπνο σχολείο», τη νέα πολιτική που εφαρμόζουμε στην Ελλάδα, στο επίπεδο της Πρωτοβάθμιας και της Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, προσπαθώντας να ενσωματώσουμε στο τυπικό εκπαιδευτικό σύστημα και σύγχρονες τεχνολογικές εφαρμογές που θα επιτρέπουν στα παιδιά μας να έχουν άμεση, γρήγορη και εύκολη πρόσβαση σε νέες πληροφορίες. Μας έγινε μία καταπληκτική ξενάγηση και μία ανάλυση όλων των προϊόντων ή των λογισμικών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν από ελληνικής πλευράς.

Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε ένα τέτοιο μοντέλο και στην Ελλάδα, ώστε να έχει τη δυνατότητα το κάθε σχολείο της χώρας μας να επιλέξει από αυτό τι στοιχεία χρειάζεται να ενσωματώσει, καθώς επίσης και να μπορέσουμε να προβάλουμε το μοντέλο αυτό και στα Βαλκάνια, στο πλαίσιο μιας προσπάθειας που κάνουμε να καταστήσουμε τη χώρα μας εκπαιδευτικό κέντρο  για την ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Τελευταίος σταθμός αυτού του ταξιδιού είναι η Νέα Υόρκη. Το πρωί είχαμε τη ευκαιρία να επισκεφθούμε δύο τύπους σχολείων που λειτουργούν εδώ. Το Charter School στο Brooklyn και το σχολείο του Αγίου Δημητρίου, όπου συζητήσαμε τα προβλήματα της Ομογένειας στο χώρο της εκπαίδευσης, ανταλλάξαμε απόψεις και καταλήξαμε και σε κάποιες ιδέες που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν εδώ, προκειμένου να διευκολυνθεί η προσπάθεια που γίνεται από την Ομογένεια για τη διάδοση των ελληνικών γραμμάτων και της ελληνικής γλώσσας. Αύριο το πρωί θα έχω την ευκαιρία να συναντήσω τον Αρχιεπίσκοπο Αμερικής κ.κ. Δημήτριο, να συζητήσω μαζί του, και παράλληλα να τον ευχαριστήσω, για την τόσο σημαντική και μεγάλη προσπάθεια που έχει κάνει η Ορθόδοξη Εκκλησία της Αμερικής για τη στήριξη των εκπαιδευτικών δομών στην ήπειρο αυτή. Θεωρούμε πραγματικά ότι η ελληνική γλώσσα είναι η πιο στέρεα γέφυρα που μπορεί να συνδέσει την Ομογένεια με τη Μητέρα Πατρίδα.

Ο ελληνικός πολιτισμός μπορώ να σας πω ότι είναι πια πάλι της μόδας. Κυρίως μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες έχουμε πάλι μία στροφή προς τα γράμματα και τις ελληνικές τέχνες, μία άνοδο του αριθμού αυτών, που αν και δεν είναι Έλληνες, επιδιώκουν να μάθουν την ελληνική γλώσσα, άρα έχουν και περισσότερους λόγους αυτοί που έχουν και μία ελληνική καταγωγή, να εντρυφήσουν στις ελληνικές σπουδές και αυτό είναι κάτι το οποίο ενθαρρύνουμε και στηρίζουμε.

Η επίσκεψή μας στις Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχει μόνο χαρακτήρα δημοσίων σχέσεων και επιφανειακών ή επικοινωνιακών επαφών. Είναι ουσιαστική επίσκεψη, είναι επίσκεψη εργασίας, γι’ αυτό και συνοδεύομαι και από τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου, που άλλωστε έχει διατελέσει Γενικός Πρόξενος εδώ στη Νέα Υόρκη, και τον Ειδικό Γραμματέα, αρμόδιο για θέματα διαπολιτισμικής και ομογενειακής εκπαίδευσης, ώστε πριν πάρουμε τις τελικές αποφάσεις για την πολιτική που θα ακολουθηθεί εδώ τα επόμενα χρόνια, να λάβουμε σοβαρότατα υπόψη τα στοιχεία της πραγματικότητας που υπάρχει, τις προτάσεις των ίδιων των Ομογενών, τις συστάσεις της ίδιας της Εκκλησίας που έχει επωμιστεί ένα μεγάλο κομμάτι αυτού του έργου τα προηγούμενα χρόνια.
Χαίρομαι που είναι η πρώτη φορά -χαίρομαι σε εισαγωγικά, γιατί θα έπρεπε να λυπόμαστε κανονικά γι’ αυτό- που Υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων της Ελλάδας επισκέπτεται τις ΗΠΑ με αποκλειστικό θέμα τη βελτίωση των εκπαιδευτικών υποδομών.

Αυτό ουσιαστικά αποτυπώνει εμπράκτως και το πολιτικό ενδιαφέρον του Πρωθυπουργού και της Κυβέρνησης, να στηρίξει την ομογενειακή εκπαίδευση και να επενδύσει πάνω στις νέες γενιές Ελλήνων του εξωτερικού. Ένα στοιχείο που προκύπτει ως συμπέρασμα από αυτή την επίσκεψη μέχρι στιγμής και μας ενθαρρύνει να αναλάβουμε τη σχετική πρωτοβουλία είναι ο μεγάλος αριθμός ελληνικής καταγωγής πανεπιστημιακών καθηγητών στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο αριθμός αυτός υπολογίζεται ότι ξεπερνά τις 3.000 άτομα, είναι διάσπαρτοι στα μεγαλύτερα Πανεπιστήμια της Αμερικής που τυχαίνει να είναι πολλές φορές και τα μεγαλύτερα Πανεπιστήμια του κόσμου, και μέχρι τώρα ουδέποτε οι άνθρωποι αυτοί είχαν μία λειτουργική, οργανική και ανταποδοτική σχέση με την Ελλάδα.

Ο στόχος μας είναι όταν ολοκληρωθεί η καταγραφή αυτή που έχει ήδη ξεκινήσει -σε μεγάλο βαθμό έχει εκπληρωθεί- να προχωρήσουμε στη διοργάνωση ενός παναμερικανικού συνεδρίου και αντίστοιχα συνέδρια να γίνουν και στις άλλες ηπείρους όπου υπάρχει πραγματικά ελληνικό ανθρώπινο δυναμικό σε αυτή τη βαθμίδα. Και βεβαίως αυτά τα συνέδρια να καταλήξουν σε ένα παγκόσμιο συνέδριο, που θα τεθεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων και θα έχει ως στόχο πρώτα απ ‘ όλα να τιμήσει αυτούς τους ανθρώπους που τους έχουμε ξεχάσει όλα αυτά τα χρόνια, δεύτερον να τους συνδέσει όχι μόνον συμβολικά αλλά και λειτουργικά με την πατρίδα, να τους επιτρέψει δηλαδή να αναπτύξουν επιτέλους σχέσεις με τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας μας, και τρίτον να τους αξιοποιήσει, γιατί μπορεί εμείς να μην μπορέσαμε ως χώρα κατά το παρελθόν να δώσουμε σε αυτούς τους ανθρώπους πολλά πράγματα, είναι όμως βέβαιο ότι αυτοί και μπορούν και θέλουν να δώσουν πολλά στην Ελλάδα. Από τις γνώσεις, την φρέσκια τεχνογνωσία για πάρα πολλά ζητήματα, μέχρι και την έμπρακτη αγάπη τους που μπορεί να σημαίνει πάρα πολλά και για την ανάπτυξη της χώρας μας, της οικονομίας της, αλλά και για την εθνική πολιτική. Επομένως, αυτή είναι μια πρωτοβουλία η οποία θα αναπτυχθεί από πλευράς μας το επόμενο διάστημα, και νομίζω ότι θα είναι η πρώτη φορά που γίνεται κάτι τέτοιο με συστηματικότητα και με στοχευμένη προοπτική.

Υπάρχουν και άλλες σκέψεις που μέχρι στιγμής έχουν προκύψει από τις μέχρι τώρα συζητήσεις μας για παρεμβάσεις που πρέπει να γίνουν στην εκπαίδευση εδώ, θα μπορούσαμε όμως να τις συζητήσουμε αφού ακούσουμε πρώτα τις ερωτήσεις σας.

Θέλω να πω ότι μέχρι στιγμής είμαι ιδιαίτερα ικανοποιημένος από τα αποτελέσματα αυτού του ταξιδιού. Αυτό το ταξίδι είναι ο πρώτος κύκλος, άλλωστε έχουμε δεσμευθεί από την αρχή της θητείας μας ότι θα λειτουργήσουμε αποκεντρωμένα και αυτό κάνουμε. Στη μεν Ελλάδα έχουμε περιοδεύσει περίπου στους μισούς νομούς της χώρας, εποπτεύοντας εργοτάξια, συζητώντας με την εκπαιδευτική κοινότητα, με τους φοιτητές, με τους μαθητές, με τους γονείς, και δίνοντας λύσεις- όπου μπορούμε- επί τόπου, και χωρίς να περιμένουμε η γραφειοκρατία να μας υποδείξει τι πρέπει να γίνει για να βελτιωθεί η κατάσταση.

Την αντίστοιχη μεθοδολογία ακολουθούμε και για την ομογενειακή εκπαίδευση που τη θεωρούμε σημαντική. Το πρώτο ταξίδι δεν είναι τυχαίο ότι ξεκίνησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής με αυτούς τους τέσσερις σταθμούς, θα επαναληφθεί ένας αντίστοιχος κύκλος εν ευθέτω χρόνω εδώ, με τέσσερις νέους σταθμούς που θα περιλαμβάνουν τη Βοστόνη, τη Φλόριδα, την Τάμπα και τη Δυτική Ακτή, τον Άγιο Φραγκίσκο, προκειμένου να έχουμε μία συνολική εικόνα για την κατάσταση στη χώρα. Και βεβαίως αντίστοιχες επισκέψεις θα γίνουν και σε άλλες χώρες της Ευρώπης, στην Αυστραλία, στην Ασία, όπου υπάρχει γενικότερα παρουσία ελληνική ή ελληνική παροικία σε οποιαδήποτε βαθμίδα της εκπαίδευσης.

Είμαι ικανοποιημένος διότι τα συμπεράσματα που έχουμε βγάλει είναι πάρα πολύ χρήσιμα και θα είναι και ο οδηγός μας για τις αποφάσεις που θα πάρουμε. Περιμένω με αγωνία την αυριανή συνάντηση με τον Αρχιεπίσκοπο, γιατί πιστεύω ότι πραγματικά έχει να μας πει πολλά, καθώς μέχρι τώρα εκείνος σήκωνε το μεγαλύτερο βάρος της εκπαίδευσης και της παροχής ελληνικών αξιών στον ελληνισμό εδώ.

Και θα ήταν βεβαίως στο τέλος παράλειψή μου να μην σας αναφέρω και μία ενδιαφέρουσα συνάντηση που είχα με δύο ελληνικής καταγωγής μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου, με τον κ. Gus Bilirakis και τον κ. John Sarbanes, τους οποίους ευχαρίστησα για τη συμπαράστασή τους στο μεγάλο ζήτημα που αυτές τις μέρες απασχόλησε και την Ελλάδα και τη διεθνή κοινή γνώμη, το ζήτημα των Σκοπίων. Τους κάλεσα να επισκεφθούν την πατρίδα και να αναλάβουν πρωτοβουλίες για την εντατικοποίηση και της εκπαιδευτικής συνεργασίας των δύο κρατών.

 Φεύγω ευχαριστημένος γιατί βλέπω ότι η τρίτη, η τέταρτη γενιά Ελλήνων μεταναστών είναι το ίδιο προσηλωμένη στις αρχές και στις αξίες του πολιτισμού μας και αυτό είναι ένα πάρα πολύ αισιόδοξο μήνυμα, το οποίο παίρνω μαζί μου για να το μεταφέρω στους Έλληνες της Μητρόπολης.