Εμπορευματικές Μεταφορές: Το μεγάλο στοίχημα για την ανάδειξη της σύγχρονης Ελλάδας

Το νέο σύγχρονο πρόσωπο που επιδεικνύει η χώρα μας σε όλους τους τομείς, επιβάλλει στην Ελλάδα να μην είναι απλά θεατής, αλλά δυναμική πρωταγωνίστρια στις εξελίξεις σε διεθνές επίπεδο. Οι εμπορευματικές μεταφορές δεν θα μπορούσαν παρά να αποτελούν ένα ακόμα πεδίο, το οποίο προκαλεί τη χώρα μας να αναδείξει τις πραγματικές αναπτυξιακές της ικανότητες και να καταλάβει τη θέση που της αξίζει στο περιφερειακό, ευρωπαϊκό και παγκόσμιο στερέωμα.

Στο Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών από την πρώτη στιγμή έχουμε θέσει τον πήχη ψηλά, φιλοδοξώντας να καταστήσουμε την Ελλάδα μείζον εμπορευματικό και διαμετακομιστικό κέντρο στην ευρύτερη περιοχή της Νότιας και Ανατολικής Ευρώπης, του Εύξεινου Πόντου και της Ανατολικής Μεσογείου. Πρόκειται για ένα μεγάλο στοίχημα, το οποίο με όραμα, σχέδιο και δράση αισιοδοξούμε ότι είμαστε σε θέση να το κερδίσουμε.

Το σκηνικό που έχει διαμορφωθεί στην εποχή μας, καταγράφει συνεχώς αυξητική τάση των εμπορευματικών μεταφορών, οι οποίες την τελευταία 20ετία παρουσιάζουν άνοδο της τάξης του 50% σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Το παγκοσμιοποιημένο διεθνές περιβάλλον που συνέβαλε στη ραγδαία ανάπτυξη του διεθνούς εμπορίου και το άνοιγμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, σε συνδυασμό με την  «έφοδο» που πραγματοποιούν τα τελευταία χρόνια στην ευρωπαϊκή αγορά προϊόντα προερχόμενα από τις χώρες της Ασίας και ιδιαίτερα την Κίνα, δημιουργούν νέες προοπτικές και ανοίγουν νέους δρόμους στον τομέα της μεταφοράς εμπορευμάτων. Ταυτόχρονα, όμως, θέτουν πιο σκληρούς όρους ανταγωνιστικότητας, στους οποίους για να ανταπεξέλθουμε οφείλουμε να έχουμε μια ισχυρή υποδομή, που θα στηρίζεται σε δύο γερά θεμελιωμένους άξονες: τα εμπορευματικά κέντρα και τις συνδυασμένες μεταφορές.


  Τα εμπορευματικά κέντρα γίνονται σήμερα πραγματικότητα

Τα εμπορευματικά κέντρα καλούνται να εξυπηρετήσουν όλες τις δραστηριότητες που συνδέονται με τη μεταφορά, την αποθήκευση, τη μεταφόρτωση και την διακίνηση των αγαθών. Ο τελευταία κυρωθείς              Ν. 3710/08, που τροποποίησε τον Ν.3333/05 για την ίδρυση και λειτουργία εμπορευματικών κέντρων, έρχεται να επιλύσει τις όποιες δυσλειτουργίες υπήρχαν μέχρι σήμερα για να γίνουν πράξη τα εμπορευματικά κέντρα. Οι διατάξεις του, παρέχουν την απαιτούμενη ευελιξία προκειμένου τα τελευταία να καταλαμβάνουν περισσότερες από μία εκτάσεις μη εφαπτόμενες μεταξύ τους, εφόσον εξασφαλίζεται η ενιαία λειτουργικότητά τους. Ταυτόχρονα, με τον ίδιο νόμο, διευθετούνται αποτελεσματικά εκκρεμή ζητήματα σχετικά με τους όρους και τις προϋποθέσεις λειτουργίας των εμπορευματικών κέντρων, όπως και για τη χρηματοδότησή τους.

Η πρόσφατη, μάλιστα, υπογραφή της Κοινής Υπουργικής Απόφασης από τον Υπουργό ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ, με την οποία καθορίζονται και οι πολεοδομικές προϋποθέσεις για τη λειτουργία των εμπορευματικών κέντρων, αίρει και τα τελευταία κωλύματα που μπορεί να υπήρχαν και ανοίγει διάπλατα το δρόμο για τη δημιουργία τους σε κομβικές περιοχές της επικράτειας.

Περνώντας στην πράξη, βρισκόμαστε σήμερα στο σημείο να τροχιοδρομείται πλέον η κατασκευή του εμπορευματικού κέντρου στο Θριάσιο Πεδίο στην Αττική, μετά και την πρόσφατα επιτυχημένη ολοκλήρωση του διαγωνισμού για την παραχώρηση του έργου.

Το εν λόγω έργο, προϋπολογισμού 150 εκ. ευρώ, που υλοποιείται μέσω συνεργασίας Δημοσίου και Ιδιωτικού τομέα,  συνιστά κάτι το πρωτοποριακό για τα μέχρι τώρα δεδομένα στη χώρα μας. Πρόκειται για ένα υπερσύγχρονο, μεγάλο εμπορευματικό κέντρο, το οποίο θα έχει έκταση 600 στρεμμάτων και δομήσιμη επιφάνεια 240.000 περίπου τ.μ. στεγασμένων χώρων.  Η στρατηγική του χωροθέτηση  κοντά στο μεγαλύτερο αστικό κέντρο της χώρας, οι άψογες οδικές συνδέσεις του  με την Αττική Οδό και τη Λεωφόρο ΝΑΤΟ και η διασύνδεσή του με τον λιμένα του Νέου Ικονίου και το σιδηροδρομικό δίκτυο του ΟΣΕ, αναμένεται να συμβάλλουν δυναμικά στον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη των εμπορευματικών μεταφορών.

Τη σκυτάλη, εξάλλου, αναμένεται σύντομα να πάρει η Θεσσαλονίκη, στην οποία σχεδιάζουμε τη δημιουργία εμπορευματικού κέντρου, με την προσδοκία να εξελιχθεί άμεσα σε διαβαλκανικό εμπορευματικό κέντρο συνδυασμένων μεταφορών. Η στρατηγική θέση που κατέχει η Περιφέρεια της Κεντρικής Μακεδονίας στην ευρύτερη περιοχή της βαλκανικής, γεωπολιτικά και οικονομικά οριοθετεί την περιοχή ως κομβικό σημείο για την ανάπτυξη των εμπορευματικών μεταφορών. Άλλωστε, η Θεσσαλονίκη, συνιστά ιδανική επιλογή, καθώς διαθέτει επάρκεια λιμενικών, σιδηροδρομικών και αεροπορικών υποδομών για την προώθηση των διατροπικών μεταφορών. Επιπλέον, εξυπηρετείται από τους οδικούς άξονες ΠΑΘΕ και Εγνατία, ενώ αποτελεί το τελικό σημείο των Πανευρωπαϊκών Διαδρόμων IV και  X, που της προσδίδουν βαρύνουσα γεωπολιτική σημασία. Ήδη, σήμερα, το σχέδιο για τη Θεσσαλονίκη βρίσκεται σε εξέλιξη. Έχει γίνει η παραχώρηση από το Υπουργείο Οικονομικών της χρήσης έκτασης 672 στρεμμάτων στην περιοχή της Σίνδου, έχει προχωρήσει η χωροταξική διευθέτηση, ολοκληρώθηκαν οι μελέτες και σύντομα θα ξεκινήσουν οι διαδικασίες για την επιλογή του ιδιώτη επενδυτή κατόπιν διαγωνισμού.

Εξετάζονται, επιπλέον, για το εγγύς μέλλον,  και οι περιπτώσεις της Αλεξανδρούπολης και της Ηγουμενίτσας, των δύο απολήξεων, δηλαδή, της Εγνατίας Οδού και κατεξοχήν πόλεων που διαθέτουν λιμένα και δυνατότητα σιδηροδρομικών διασυνδέσεων. Η δημιουργία εμπορευματικών κέντρων σε Αλεξανδρούπολη και Ηγουμενίτσα θα είναι στρατηγικής σημασίας, αφού οι περιοχές αυτές μπορούν εύκολα να λειτουργήσουν ως πύλες εισόδου-εξόδου εμπορευμάτων από ανατολή και δύση αντίστοιχα.

Στο στάδιο ολοκλήρωσης των διαδικασιών αδειοδότησης βρίσκεται, τέλος, και η κατασκευή εμπορευματικού σταθμού στον Ίασμο Ροδόπης. Πρόκειται για ένα κομβικής σημασίας έργο, που θα δημιουργηθεί ανάμεσα στην Εγνατία Οδό και τη σιδηροδρομική γραμμή, καθώς και μεταξύ τριών λιμανιών και τεσσάρων καθέτων αξόνων. Το έργο προβλέπει την κατασκευή ειδικών υποδομών στην περιοχή, όπου θα αναπτυχθούν αποθηκευτικοί χώροι, κέντρο logistics, ξενοδοχείο, πρατήρια καυσίμων και όλες οι άλλες υποδομές που απαιτούνται προκειμένου να επιτυγχάνεται η μεταφορά, η αποθήκευση και η μεταφόρτωση εμπορευμάτων, που θα προέρχονται τόσο από την εγχώρια αγορά, όσο και από αυτές γειτονικών χωρών, όπως η Τουρκία και η Βουλγαρία.


  Κλειδί για τις συνδυασμένες μεταφορές ο σιδηρόδρομος

Σε κάθε περίπτωση, πάντως, κλειδί για την ανάπτυξη των συνδυασμένων μεταφορών θα αποτελέσει η αύξηση του μεριδίου της μεταφοράς των εμπορευμάτων διαμέσου του σιδηροδρομικού δικτύου, που σήμερα κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα. Μέσα από το σχέδιο ανασυγκρότησης του ΟΣΕ και τον εκσυγχρονισμό του υπάρχοντος σιδηροδρομικού δικτύου      - κατεξοχήν του άξονα Πάτρα-Αθήνα-Θεσσαλονίκη-Ειδομένη-Προμαχώνας, του οποίου οι εργασίες αναβάθμισης και επέκτασης βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη- φιλοδοξούμε να προσδώσουμε μια νέα δυναμική και να τονώσουμε τις εμπορευματικές μεταφορές μέσω του σιδηροδρόμου. Σε αυτό θα συμβάλλουν, σε μεγάλο βαθμό, και οι συνδέσεις των σιδηροδρομικών δικτύων με τα λιμάνια, τα αεροδρόμια και τις βιομηχανικές περιοχές της χώρας, με αποτέλεσμα την  καλύτερη, κατά το δυνατόν, εξυπηρέτηση της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Στο σχέδιο δράσης του Υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνιών για την ανάπτυξη των συνδυασμένων μεταφορών, βρίσκεται, επίσης, και η υποστήριξη μιας σειράς σχεδίων-προγραμμάτων πανευρωπαϊκής σημασίας για την ενίσχυση των απαιτούμενων υποδομών. Σε αυτά εντάσσονται η ολοκλήρωση των έργων του οδικού άξονα ΠΑΘΕ, της Εγνατίας Οδού και των κάθετων αξόνων, καθώς και η προώθηση των Διευρωπαϊκών Δικτύων Μεταφορών. Ταυτόχρονα, συμμετέχουμε στην ανάπτυξη και συμπλήρωση του Αδριατικού διατροπικού διαδρόμου, του Θαλάσσιου Διαδρόμου της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και του σιδηροδρομικού δικτύου υψηλών προδιαγραφών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.



 Κέρδος για τη χώρα, τους πολίτες, τις επιχειρήσεις

Ο στόχος που έχουμε θέσει στο Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, να καταστήσουμε την Ελλάδα μείζον εμπορευματικό και διαμετακομιστικό κέντρο στην ευρύτερη περιοχή της Νότιας και Ανατολικής Ευρώπης, του Εύξεινου Πόντου και της Ανατολικής Μεσογείου, σίγουρα δεν είναι εύκολος. Είναι όμως εφικτός. Και προς αυτή την κατεύθυνση δουλεύουμε με πρόγραμμα, συνέπεια και αφοσίωση.

Δεν θα πρέπει, άλλωστε, να ξεχνάμε, πως τα μέσα για την επίτευξη του στόχου μας, η λειτουργία εμπορευματικών κέντρων και η δημιουργία συνδυασμένων μεταφορών, πέρα από την εσωτερική ανάπτυξη και τη διεθνή ανάδειξη της χώρας μας, προσφέρουν μια σειρά από οφέλη, που θα ευεργετήσουν τον έλληνα πολίτη και την ελληνική επιχείρηση. Μειώνουν έως 30% το κόστος διανομής των προϊόντων και 5 με 15% το συνολικό κόστος των επιχειρήσεων, με το θετικό αποτέλεσμα να αντανακλά απευθείας στον καταναλωτή. Δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας. Αυξάνουν την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων και το εξαγωγικό εμπόριο. Προσελκύουν ξένες επενδύσεις. Δίνουν νέα πνοή στον εγχώριο κλάδο των logistics, που κατέχει το 12% του ΑΕΠ και στον οποίο απασχολούνται περίπου 250 χιλιάδες άνθρωποι. Μειώνουν αισθητά τα οδικά ατυχήματα. Επιβαρύνουν λιγότερο το περιβάλλον. Πάνω απ’ όλα όμως, θέτουν τις βάσεις για τη σύγχρονη Ελλάδα-ισότιμο ευρωπαίο εταίρο στην ανταγωνιστική αρένα των εμπορευματικών μεταφορών και προδιαγράφουν ιδανικότερες συνθήκες και δομές για τον κόσμο που έρχεται.


Δημοσιέυθηκε στην εφημερίδα  ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ στις 15/5/2009.